آخرین اخبار فضا در ۲۰۲۶؛ استارشیپ، ناسا، هابل و مأموریتهای جدید
آخرین اخبار فضا در سال ۲۰۲۶؛ استارشیپ به مدار رسید و مأموریتهای جدید فضایی در راهاند
دنیای فضا در روزهای پایانی سپتامبر ۲۰۲۶ شاهد چند رویداد مهم و قابلتوجه بوده است؛ از اولین ورود موفق فضاپیمای استارشیپ به مدار زمین گرفته تا ادامه فعالیت تلسکوپ فضایی هابل، آمادهشدن مأموریت Crew-13 ناسا برای سفر به ایستگاه فضایی بینالمللی و ادامه سفر کاوشگر اروپایی Juice به سمت مشتری.
در این گزارش، مهمترین اخبار فضا و نجوم در روزهای اخیر را مرور میکنیم.
استارشیپ برای نخستین بار به مدار زمین رسید
یکی از مهمترین خبرهای فضایی روزهای اخیر، موفقیت پرواز چهاردهم استارشیپ شرکت SpaceX است.
در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶، موشک عظیم Starship برای نخستین بار توانست به مدار زمین برسد و ۲۶ ماهواره Starlink نسل جدید را در مدار مستقر کند. این اتفاق یک نقطه عطف مهم در توسعه این سامانه محسوب میشود.
با این حال، مأموریت کاملاً مطابق برنامه اولیه پیش نرفت. یکی از موتورهای فضاپیما در جریان پرواز دچار مشکل شد و برنامه پرواز که قرار بود حدود ۱۰ ساعت و شش دور مداری ادامه داشته باشد، زودتر از موعد پایان یافت. فضاپیما پس از انجام بخش اصلی مأموریت، وارد جو زمین شد و در اقیانوس آرام فرود آمد.
با وجود این محدودیت، رسیدن Starship به مدار و استقرار ماهوارهها از مهمترین دستاوردهای این آزمایش بود.
چرا پرواز استارشیپ اهمیت دارد؟
Starship یکی از مهمترین پروژههای فعلی برای توسعه پرتابگرهای بسیار بزرگ و قابل استفاده مجدد است. فناوری این سامانه در برنامههای آینده SpaceX و همچنین برخی مأموریتهای مرتبط با برنامه ماه ناسا اهمیت دارد.
از سوی دیگر، مشکلات موتور در این پرواز نشان میدهد که رسیدن به پروازهای کاملاً عملیاتی و تکرارشونده همچنان به آزمایشهای بیشتر نیاز دارد. رویترز نیز گزارش داده است که عملکرد موتور در این پرواز میتواند بر زمانبندی برخی برنامههای آینده ماه تأثیر بگذارد.
ناسا برای پرتاب Crew-13 آماده میشود
در ایستگاه فضایی بینالمللی نیز فعالیتها ادامه دارد.
بر اساس اعلام ناسا، اعضای مأموریت SpaceX Crew-13 در حال آمادهشدن برای پرتاب هستند و زمان برنامهریزیشده پرتاب، ۱ اکتبر ۲۰۲۶ است. این مأموریت چهار فضانورد را با فضاپیمای Dragon به ایستگاه فضایی بینالمللی منتقل خواهد کرد.
همزمان، خدمه فعلی ایستگاه فضایی در حال انجام تحقیقات علمی و آزمایشهای مرتبط با سلامت انسان در محیط ریزگرانش هستند.
این تحقیقات اهمیت زیادی برای مأموریتهای طولانیمدت آینده دارد؛ زیرا ناسا و سایر سازمانهای فضایی در حال آمادهشدن برای مأموریتهای پیچیدهتر در مدار ماه و در نهایت سفرهای اعماق فضا هستند.
هابل پس از ۳۶ سال هنوز در حال کشف جهان است
تلسکوپ فضایی Hubble نیز اخیراً به یک رکورد قابل توجه رسید.
هابل در ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۶ دویستهزارمین گردش خود به دور زمین را کامل کرد. این تلسکوپ از زمان پرتاب خود بیش از ۳۶ سال در فضا فعالیت کرده و در این مدت بیش از ۱.۷ میلیون مشاهده علمی انجام داده است.
یکی از پروژههای علمی فعلی هابل، مطالعه یک ابرنواختر دوردست به نام Athena است. نور این انفجار ستارهای توسط گرانش یک خوشه کهکشانی خم و بزرگنمایی میشود؛ پدیدهای که به دانشمندان امکان میدهد اطلاعات بیشتری درباره ساختار کیهان و نرخ انبساط آن به دست آورند.
این پروژه نمونهای از همکاری علمی میان تلسکوپهای مختلف است؛ جایی که هابل، تلسکوپ جیمز وب و سایر رصدخانهها هر کدام بخش متفاوتی از جهان را بررسی میکنند.
کاوشگر Juice سفر خود به سمت مشتری را ادامه میدهد
در بخش دیگری از منظومه شمسی، مأموریت اروپایی Juice نیز یکی از پروژههای مهم روزهای اخیر است.
کاوشگر Jupiter Icy Moons Explorer متعلق به آژانس فضایی اروپا، در سپتامبر ۲۰۲۶ یک پرواز نزدیک از کنار زمین انجام داده است. این مانور گرانشی به Juice کمک میکند مسیر خود را برای ادامه سفر به سمت مشتری تنظیم کند.
هدف اصلی Juice مطالعه مشتری و سه قمر یخی بزرگ آن، یعنی گانیمد، کالیستو و اروپا است. این قمرها به دلیل احتمال وجود اقیانوسهای زیرسطحی، از جذابترین اهداف علمی در منظومه شمسی محسوب میشوند.
این فضاپیما قرار است در سال ۲۰۳۱ به مشتری برسد.
دنبالهدار میانستارهای 3I/ATLAS همچنان مورد توجه دانشمندان است
یکی دیگر از موضوعات جالب سال ۲۰۲۶، مطالعه دنبالهدار میانستارهای 3I/ATLAS بوده است.
دادههای جمعآوریشده توسط Juice نشان دادهاند که این جرم میانستارهای در زمان نزدیکشدن به خورشید، مقدار بسیار زیادی بخار آب آزاد میکرد. آژانس فضایی اروپا اعلام کرده است که ابزار MAJIS روی Juice در نوامبر ۲۰۲۵ خروج حدود ۲۰۰۰ کیلوگرم بخار آب در هر ثانیه را اندازهگیری کرده است.
مطالعه چنین اجرامی اهمیت ویژهای دارد، زیرا 3I/ATLAS از خارج منظومه شمسی آمده و میتواند اطلاعاتی درباره مواد و شرایط موجود در سایر سامانههای ستارهای در اختیار دانشمندان قرار دهد.
آسمان شب نیز در روزهای اخیر دیدنی بود
اخبار فضایی تنها به پرتاب موشکها و مأموریتهای علمی محدود نمیشود.
در ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶، ماه کامل موسوم به Harvest Moon در آسمان دیده شد و سیاره زحل نیز در نزدیکی آن قرار داشت. این رویداد یکی از جذابترین پدیدههای رصدی ماه سپتامبر بود و در نقاط مختلف جهان تصاویر زیادی از آن ثبت شد.
برای علاقهمندان نجوم آماتوری، چنین رویدادهایی فرصت مناسبی برای مشاهده ماه و سیارات با چشم غیرمسلح یا تلسکوپهای آماتوری فراهم میکنند.
آینده اکتشافات فضایی به کدام سمت میرود؟
مجموعه اخبار روزهای اخیر نشان میدهد که اکتشافات فضایی وارد مرحلهای چندلایه شده است.
از یک طرف، شرکتهای خصوصی در حال توسعه موشکهای بسیار بزرگ و قابل استفاده مجدد هستند؛ از طرف دیگر، سازمانهایی مانند ناسا و ESA همچنان روی مأموریتهای علمی بلندمدت، مطالعه ماه، مریخ، مشتری و اجرام میانستارهای سرمایهگذاری میکنند.
همزمان، تلسکوپهایی مانند هابل و جیمز وب همچنان به مطالعه گذشته کیهان، کهکشانهای دوردست، سیاهچالهها و پدیدههای کیهانی ادامه میدهند.
به همین دلیل، سال ۲۰۲۶ را میتوان یکی از سالهای پرخبر در حوزه فضا، نجوم و اکتشافات فضایی دانست؛ سالی که در آن هم فناوری پرتاب فضایی و هم پژوهشهای علمی با سرعت زیادی در حال پیشرفت هستند.
جمعبندی
مهمترین خبر فضایی روزهای اخیر، رسیدن موفق Starship به مدار زمین در پرواز چهاردهم بود؛ هرچند این مأموریت با مشکل موتور و پایان زودهنگام همراه شد. در کنار آن، آمادهشدن مأموریت Crew-13 برای سفر به ایستگاه فضایی، ثبت دویستهزارمین مدار هابل، ادامه سفر Juice به سمت مشتری و تحقیقات درباره دنبالهدار میانستارهای 3I/ATLAS از دیگر رویدادهای مهم دنیای فضا هستند.
با ادامه این مأموریتها، ماههای آینده نیز میتوانند اخبار مهمی برای علاقهمندان به نجوم و اکتشافات فضایی به همراه داشته باشند.
